{"id":19968,"date":"2012-02-08T09:51:53","date_gmt":"2012-02-08T07:51:53","guid":{"rendered":"http:\/\/www.manuelgago.org\/blog\/?p=19968"},"modified":"2012-02-13T00:14:08","modified_gmt":"2012-02-12T22:14:08","slug":"republicas-de-homes-libres-o-eslabon-perdido-do-cason","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.manuelgago.org\/blog\/2012\/02\/08\/republicas-de-homes-libres-o-eslabon-perdido-do-cason\/","title":{"rendered":"Rep\u00fablicas de Homes Libres: o eslab\u00f3n perdido do Cas\u00f3n"},"content":{"rendered":"<p><img decoding=\"async\" src=\"http:\/\/www.manuelgago.org\/blog\/wp-content\/uploads\/cason_81.jpg\" alt=\"\" \/><br \/>\n<em>Fotos: Sole<\/em><\/p>\n<p>Nunha espectacular localizaci\u00f3n sobre a r\u00eda de Ortigueira at\u00f3pase un dos poucos castelos altomedievais galegos que foron escavados nalg\u00fan momento. Iso converte ao castelo do Cas\u00f3n nunha sorte de valioso lugar para comprender a transici\u00f3n entre modelos de fortificaci\u00f3n na Alta Idade Media. Foi o arque\u00f3logo Emilio Ramil quen fixo unhas pequenas sondaxes neste lugar no ano 1998. Eu non atopei ningunha publicaci\u00f3n destas sondaxes, pero polos carteis que a\u00ednda sobreviven no castelo, c\u00f3ntase que Ramil desenterrou na escavaci\u00f3n anacos de cer\u00e1mica que lle fan situar a cronolox\u00eda do lugar ao redor do s\u00e9culo XI, pero hai que ter en conta que o avance dos estudos sobre cer\u00e1mica medieval foron amplos nos \u00faltimos dez ou quince anos e ao mellor levan a cronolox\u00eda para diante&#8230;ou para atr\u00e1s. <\/p>\n<p><img decoding=\"async\" src=\"http:\/\/www.manuelgago.org\/blog\/wp-content\/uploads\/cason_91.jpg\" alt=\"\" \/><\/p>\n<p><img decoding=\"async\" src=\"http:\/\/www.manuelgago.org\/blog\/wp-content\/uploads\/cason_11.jpg\" alt=\"\" \/><\/p>\n<p><img decoding=\"async\" src=\"http:\/\/www.manuelgago.org\/blog\/wp-content\/uploads\/cason_31.jpg\" alt=\"\" \/><\/p>\n<p><img decoding=\"async\" src=\"http:\/\/www.manuelgago.org\/blog\/wp-content\/uploads\/cason_41.jpg\" alt=\"\" \/><\/p>\n<p>O que vemos \u00e9 un interesant\u00edsimo recinto que lembra a un castro, a\u00ednda que ten curiosos detalles que te far\u00edan sospeitar da s\u00faa cronolox\u00eda. At\u00f3pase nun estado de conservaci\u00f3n espectacular, e ten unha notable complexidade de fortificaci\u00f3ns. Un foxo corta a dorsal no que se ubica, despois chega un terrapl\u00e9n de terra -moi similar como elemento defensivo ao doutros castelos altomedievais, como o de San Xurxo do Pindo- e que me fan pensar mesmo nunha orixe anterior do lugar, como castro, e por riba dese terrapl\u00e9n, unha notable muralla de pedra de dous metros de ancho que cingue a croa superior. Dentro dela, est\u00e1 o motivo polo que eu titulo as\u00ed o post: unha curiosa muralla interna que divide de xeito transversal a croa. <\/p>\n<p><img decoding=\"async\" src=\"http:\/\/www.manuelgago.org\/blog\/wp-content\/uploads\/cason_21.jpg\" alt=\"\" \/><br \/>\n<em>O \u00faltimo reduto no castelo do Cas\u00f3n<\/em><\/p>\n<p><img decoding=\"async\" src=\"http:\/\/www.manuelgago.org\/blog\/wp-content\/uploads\/cason_61.jpg\" alt=\"\" \/><\/p>\n<p><img decoding=\"async\" src=\"http:\/\/www.manuelgago.org\/blog\/wp-content\/uploads\/cason_71.jpg\" alt=\"\" \/><\/p>\n<p>Creo ver nela algo que posteriormente tam\u00e9n estar\u00e1 na gram\u00e1tica das fortalezas baixomedievais europeas, como Pambre: o donjon, o \u00faltimo reduto, a Torre de Homenaxe. Aqu\u00ed, ao redor do ano 1000, as Torres de Homenaxe non existen como tales: o que fan os construtores desta impo\u00f1ente fortaleza \u00e9 dividir a croa e separar o tramo m\u00e1is alto da fortificaci\u00f3n da outra a trav\u00e9s dun muro transversal. A\u00ednda que sabemos moi pouco, inmediatamente lembreime de outra divisoria transversal nas croas, tal cal esta: est\u00e1 no Castro Lupario, que sabemos que tivo ocupaci\u00f3n na Antig\u00fcidade tard\u00eda ou na \u00e9poca altomedieval, a\u00ednda que al\u00ed ao mellor se traduc\u00eda nunha empalizada de madeira. Se cadra haxa que imaxinar da banda m\u00e1is alta as casas do se\u00f1or, e da banda m\u00e1is baixa deste muro o gando, ou as casas dos soldados. A propia croa parece evidenciar non s\u00f3 un \u00faltimo recurso defensivo, sen\u00f3n tam\u00e9n unha diferencia social. Fascinante. <\/p>\n<p>O Castelo do Cas\u00f3n evidencia, unha vez m\u00e1is, a particularidade arqueol\u00f3xica da Mari\u00f1a: este tipo de fortificaci\u00f3n altomedieval \u00e9 bastante diferente ao que te\u00f1o visto m\u00e1is ao sur do pa\u00eds. Pero tam\u00e9n \u00e9 certo que, despois de ver o Cas\u00f3n, con certeza debemos ter confundido moitas veces castros -ao mellor non tan ben preservados, ou m\u00e1is cubertos de frouma- con fortalezas como esta: s\u00f3 os achados arqueol\u00f3xicos e un estudo m\u00e1is en profundidade poden dar as evidencias de ocupaci\u00f3n temporal. Que pouco sabemos a\u00ednda!<\/p>\n<p><img decoding=\"async\" src=\"http:\/\/www.manuelgago.org\/blog\/wp-content\/uploads\/cason_plano.jpg\" alt=\"\" \/><br \/>\n<em>O plano do Cas\u00f3n<\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Vixiando a r\u00eda de Ortigueira, at\u00f3pase un dos exemplos mellor preservados de fortificaci\u00f3n altomedieval de Galicia, antecesora dos grandes castelos da Baixa Idade Media galega. <\/p>\n<div class=\"more-link-wrapper\"><a class=\"more-link\" href=\"https:\/\/www.manuelgago.org\/blog\/2012\/02\/08\/republicas-de-homes-libres-o-eslabon-perdido-do-cason\/\">Ler a historia<span class=\"screen-reader-text\">Rep\u00fablicas de Homes Libres: o eslab\u00f3n perdido do Cas\u00f3n<\/span><\/a><\/div>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":19970,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[32,18,35],"tags":[],"class_list":["post-19968","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-destacado","category-notas-arqueoloxicas","category-republicas-de-homes-libres","excerpt","zoom","full-without-featured","even","excerpt-0"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.manuelgago.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/19968","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.manuelgago.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.manuelgago.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.manuelgago.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.manuelgago.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=19968"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.manuelgago.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/19968\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.manuelgago.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media\/19970"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.manuelgago.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=19968"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.manuelgago.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=19968"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.manuelgago.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=19968"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}