{"id":1835,"date":"2006-11-24T22:47:20","date_gmt":"2006-11-24T20:47:20","guid":{"rendered":"http:\/\/www.manuelgago.org\/blog\/index.php\/2006\/11\/24\/%c2%bftenen-propietarios-as-linguas\/"},"modified":"2006-11-24T23:01:21","modified_gmt":"2006-11-24T21:01:21","slug":"%c2%bftenen-propietarios-as-linguas","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.manuelgago.org\/blog\/2006\/11\/24\/%c2%bftenen-propietarios-as-linguas\/","title":{"rendered":"\u00bfTe\u00f1en propietarios as linguas?"},"content":{"rendered":"<p><img decoding=\"async\" id=\"image1834\" src=\"http:\/\/www.manuelgago.org\/blog\/wp-content\/uploads\/windows_mapuche.jpg\" alt=\"windows_mapuche.jpg\" align=\"left\"\/>Un caso interesant\u00edsimo. Microsoft conta cun programa de traduci\u00f3n de Windows \u00e1s linguas ind\u00edxenas americanas. E <a href=\"http:\/\/www.microsoft.com\/chile\/mapuzugun\/default.aspx\">fixo tal cousa<\/a> cunha das linguas mapuche, o Mapuzugun, a maioritaria entre estes ind\u00edxenas de Chile. Pois ben, parece ser que a decisi\u00f3n de Microsoft de traducir Windows a esta lingua non sentou nada ben entre os l\u00edderes tribais, que acusaron \u00e1 compa\u00f1\u00eda de violar o patrimonio cultural e colectivo mapuche ao facer a traduci\u00f3n do software sen permiso. Os ind\u00edxenas acusan a Microsoft de &#8220;pirater\u00eda intelectual&#8221;. <\/p>\n<p>A min dame que <strong>gran parte do mosqueo v\u00e9n, en realidade, porque segundo os xefes tribais, o goberno chileno e Microsoft fixeron todo o proxecto sen solicitar o asesoramento dos mapuches nin esforzarse en facelos part\u00edcipes del<\/strong>, o cal a min tam\u00e9n me cabrear\u00eda bastante se fora mapuche. E hab\u00eda algunha decisi\u00f3n importante que tomar no proxecto: por exemplo, escoller entre un dos <a href=\"http:\/\/www.nodo50.org\/azkintuwe\/caniguan_op3.htm\">catro alfabetos<\/a> que se poden empregar para escribir o mapuzugun, unicamente oral ata hai vinte anos. Alg\u00fans activistas levaron xa o caso aos Tribunais de Santiago de Chile orientando a denuncia sobre roubo da propiedade intelectual, e est\u00e1n dispostos a chegar ao Tribunal Supremo. Esta cuesti\u00f3n pon sobre a mesa o feito de se as linguas te\u00f1en propietarios ou non, e se est\u00e1n suxeitas a dereitos legais. A posici\u00f3n dos mapuches \u00e9 que <strong>a lingua \u00e9 un patrimonio cultural pertencente a un colectivo determinado e, polo tanto, unha propiedade m\u00e1is, coma os montes comunais ou a casa do concello<\/strong>. Obviamente, \u00e9 unha posici\u00f3n moi dif\u00edcil de soster coa escala de dereitos que rexe boa parte dos c\u00f3digos legais dos pa\u00edses do mundo, baseada no indiv\u00edduo e, sobre todo, se temos en conta que a lingua \u00e9 un c\u00f3digo en continua evoluci\u00f3n, cambio e influencias internas e externas. Desde logo, dificilmente defend\u00edbel no mundo contempor\u00e1neo. Con todo, desde logo, o caso d\u00e1 que pensar en moitos aspectos. <\/p>\n<p>V\u00eda <a href=\"http:\/\/blogs.20minutos.es\/retiario\/post\/2006\/11\/24\/aa-quien-pertenece-idioma-\">Retiario<\/a><\/p>\n<p><em>Nota:<\/em> Se te fixas na imaxe, Microsoft &#8220;indixenizou&#8221; o logo de Windows nestas versi\u00f3ns locais.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Un caso interesant\u00edsimo. Microsoft conta cun programa de traduci\u00f3n de Windows \u00e1s linguas ind\u00edxenas americanas.&#8230;<\/p>\n<div class=\"more-link-wrapper\"><a class=\"more-link\" href=\"https:\/\/www.manuelgago.org\/blog\/2006\/11\/24\/%c2%bftenen-propietarios-as-linguas\/\">Ler a historia<span class=\"screen-reader-text\">\u00bfTe\u00f1en propietarios as linguas?<\/span><\/a><\/div>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":28132,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[2],"tags":[],"class_list":["post-1835","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-diario","excerpt","zoom","full-without-featured","even","excerpt-0"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.manuelgago.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1835","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.manuelgago.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.manuelgago.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.manuelgago.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.manuelgago.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1835"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.manuelgago.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1835\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.manuelgago.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media\/28132"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.manuelgago.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1835"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.manuelgago.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1835"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.manuelgago.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1835"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}