A nova emerxencia do viño tostado


Matices tonais no Tostado do Avelino. Fotos: Sole

Era o viño das preñadas, o viño das tertulias de reitoral e de solaina de pazos. Era un viño de conversa, de primavera e privilexio, difícil e laborioso de facer, un viño que case se nos vai coa modernidade e que agora comeza a recuperarse. Durante moitos tempos, o escaso rendemento da uva destinada ao tostado (para que te fagas unha idea, a relación habitual na viticultura é un litro de viño por un kilo de uva, pero nos tostados o rendimento pode ser 30 cl. de viño por un kilo de uva, moitísimo menor). En Valdeorras, pero sobre todo no Ribeiro hai un fervedoiro de adegas e elaboradores que están a aprender, a probar, a experimentar e a recuperar os métodos de elaboración dos viños doces. Algúns xa se comercializan, no formato típico dos viños doces, como é o caso da Cooperativa Vinícola do Ribeiro co seu fresco e intenso Tostado de Costeira (a base de treixadura) e Viña Reboreda, que comercializa o tamén excelente Alma, tamén a base de treixadura. Os prezos dos doces son elevados (os galegos que se venden non baixan dos 35 euros por botella), pero a complexidade e lentitude do proceso encarece, por agora, estes viños.

Pero hai moito máis que aínda non chega aos mercados, que por agora só é froito da paixón, da curiosidade e da experimentación. En Francelos (Ribadavia), o viticultor Antonio Míguez Amil elabora os seus primeiros 50 litros de Sensación, un tostado tinto a partir das variedades típicas do Ribeiro Sousón e Brancellao, ao xeito dos viños doces italianos. Míguez confía en mellorar o seu produto, e en outubro terá unha segunda mostra deste tostado tinto que agora repousa anonimamente nas barricas da súa adega. E en Berán (Leiro), o viticultor máis sabio de Galicia, coma o definen os seus compañeiros, o señor Avelino Lorenzo, elabora outros cincuenta litros do Tostado do Avelino. Avelino retirouse e deixou aos seus fillos a mantenta diaria da adega familiar Herederos de Avelino Lorenzo. Como el di, a partir dese momento “dediqueime ao I+D”. O I+D significa traballar con moitísimas variedades, e tamén elaborar este mítico tostado. Tivemos a sorte de probarmos o Tostado do Avelino e é absolutamente supremo, un pracer de deuses. Unha pasificación excelente, un corpo moi elegante con notas de améndoa e mel e un facer clásico, onde o tostado debe ser moi, moi próximo aos padais e aos métodos das elaboracións seculares do Ribeiro. O viño do Avelino deu esas marabillosas cores que vedes nas fotos, pero tan pequena cantidade, por agora non se pode vender. Desde aquí, enviámoslle unha aperta moi grande ao señor Avelino, que está algo pochiño.

Moi interesante é tamén o proceso do Gallaecia, un viño delicado que elabora Martín Códax no Salnés con albariño, aínda que o resultado non é exactamente un viño doce. Seguindo o proceso de elaboración de moitos viños doces do norte de Europa -Sauternes é o caso máis destacado-, a xente de Martín Códax deixa que a uva dun viñedo concreto se infecte co fungo botrite, que incrementa o volume de azucre na uva. É a coñecida como podremia noble. Para conseguir que esta maxia biolóxica funcione, teñen que darse unhas condicións moi específicas: boiros, brétemas, humidades, seguidas dun golpe de calor que deteña inmediatamente o avance do fungo. Non sempre pasa na nosa imprevisíbel climatoloxía e, de feito, ata o momento Martín Códax só se comercializaron catro anadas: a 96, a 99, a 02 e a 04. Non probei o Gallaecia, pero as notas de cata oficiais falan de notas pasificadas, de figueira ou marmelo. Un día destes haberá que atopalo por aí.

De todas estas cousas falamos no Come e Fala da Radio Galega desta semana, que podes escoitar aquí.

2 Comments

Deixa unha resposta

O teu enderezo electrónico non se publicará